काठमाडाैं । सिड्नीको व्यस्त सार्वजनिक स्थानमा एक नेपाली युवाको शव लामो समयसम्म बेखबर रहनु गम्भीर घटनाका रूपमा सार्वजनिक भएको छ। ३२ वर्षीय बिक्रम लामा अध्ययनका लागि अष्ट्रेलिया पुगेका थिए, तर पछि जीवनमा आएको कठिनाइका कारण उनी सिड्नीको केन्द्र क्षेत्रमा बस्न बाध्य भएको खुलासा भएको छ।
अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यम The Guardian ले गरेको विस्तृत अनुसन्धान अनुसार लामा सिड्नीको हाइड पार्क मुनि रहेको स्ट जेम्स सुरुङ क्षेत्रमा बस्दै आएका थिए। यो स्थान दिनहुँ हजारौँ मानिस आवतजावत गर्ने प्रमुख पैदल मार्ग हो। अनुमान अनुसार उनको शव फेला नपरेको अवधिमा मात्रै एक लाखभन्दा बढी मानिस उक्त स्थानबाट हिँडेका थिए।
डिसेम्बर ७ मा उनको शव भेटिएपछि मात्र घटना बाहिर आएको हो। यो घटनालाई अनुसन्धान प्रतिवेदनले “अर्थहीन मृत्यु” भनेर वर्णन गरेको छ। लामालाई अन्तिम समयमा चराहरूलाई खाना खुवाउने बानीका कारण त्यहाँ बस्ने अन्य बेघर व्यक्तिहरूले “बर्डम्यान” भनेर चिन्ने गरेको बताइएको छ।
सामाजिक सेवासम्बन्धी संस्थाका प्रतिनिधिहरूले लामा जस्ता व्यक्तिहरू प्रणालीबाट बाहिरिने र आधारभूत सहयोग नपाउने अवस्थाले यस्तो त्रासदी निम्त्याउने बताएका छन्। सेंट भिन्सेन्टको बेघर स्वास्थ्य सेवा संस्थाकी एक प्रतिनिधिले लामा डर, असहायता र समर्थनको अभावबीच बाँचिरहेका व्यक्ति भएको बताएकी छन्।
अनुसन्धानले देखाएको छ कि अष्ट्रेलियामा कानुनी रूपमा अध्ययन गर्न जाने धेरै अन्तर्राष्ट्रिय विद्यार्थीहरू भिसा स्थिति गुमेपछि वा स्थायी बसोबास नपाएपछि आवास, स्वास्थ्य सेवा र आर्थिक सहयोगबाट वञ्चित हुने गर्छन्। यही अवस्थाले उनीहरूलाई जोखिमपूर्ण जीवनतर्फ धकेल्ने देखिएको छ।
लामाको मृत्यु गर्मी लहरको समयमा भएको र उनको शव सिड्नीको सबैभन्दा व्यस्त स्थानमध्ये एकमा लामो समयसम्म नदेखिनु “अदृश्य बेघरपन” को गम्भीर उदाहरण भएको प्रतिवेदनले उल्लेख गरेको छ।
यस घटनाले नेपालमा पनि विदेश जाने विद्यार्थी र कामदारहरू पर्याप्त सामाजिक सुरक्षा बिना कठिनाइमा पर्न सक्ने जोखिमबारे बहस सुरु गराएको छ। धेरै युवाहरू विदेश गएपछि संकटमा परे पनि पर्याप्त सहयोग नपाउने अवस्था रहेको भन्दै सरोकारवालाहरूले चेतावनी दिएका छन्।
